బొంతాదేవి

మకుటం బిడాడి
కాయకం: రాజకుమారి, శరణె

ఊరి లోపల బయలు
ఊరి బయట బయలనేవి ఉంటాయా
ఊరి లోపల బ్రాహ్మణ బయలు
ఊరి బయట మాల బయలని ఉంటుందా
ఎక్కడ చూసినా బయలొక్కటే
గోడకు లోనబయట అనే పేరుందా
ఎచట చూచి పిలిచినా ఓ అనేవాడే బిడాడి - బొంతాదేవి/1322 [1]

బొంతాదేవి: ఈమె కాశ్మీర దేశపు మాండవ్యపురం రాజుగారి కూతురు అసలు పేరు నిజదేవి. రాచరికపు దుస్తులు విసర్జించి, ఒక బోంతనే చీరగా కప్పుకొన్నందువల్ల ఆమెను బోంతాదేవిగా జనులు పిలవడం జరిగింది. చిన్ననాటనే దేవుని భక్తి, నిష్ఠలు తెలకొని, వైరాగ్యం అలవడి, కల్యాణం నగరం చేరుకొంటుంది. మిగిలిన బ్రదుకు అక్కడే గడువుతుంది. ఈమె యొక్క వీరవైరాగ్యం, గుప్తభక్తి, అనేక కావ్యపురాణాల్లో వర్ణింపబడ్డాయి. కాలం క్రీ.శ. 1160.

'బిడాడి’ అంకితముద్రతో (బిడాడి = నిరంతర సంచారి) ఈమె రచన చేసిన వచనాలు నేటికి 6 దొరికాయి. విటిలో దేవుని స్వరూపం, అనంతత సర్వాంతరామిత్వం గురించి విపులంగా వర్ణితమైనవి. అంతేకాదు ఆమె అధ్యాత్మిక సాధన, సమతాభావం మరియు సమాజాన్ని గూర్జిన ఆవేదన బాగా వ్యక్తమయ్యాయి.

Reference:

గ్రంథ ఋణం: వచనము (శరణుల వచన సంకలనం), కన్నడమూలం: డా||యం.యం. కల్బుర్గి, తెలుగు అనువాద సంపాదకుడు: గుత్తి (జోలదరాశి) చంద్రశేఖరరెడ్డి, ప్రకాశకులు: బసవసమితి, బసవభవనం, బసవేశ్వర సర్కిల్, బెంగళూరు-560001. ఐఎస్‍బిఎన్:978-93-81457-05-4. 2012.

[1] Number indicates at the end of each Vachana is from the book "Vachanamu", ISBN:978-93-81457-05-4, Edited in Kannada by Dr. M. M. Kalaburgi, Telugu translation: G. Chandrasekhara Reddy. Pub: Basava Samiti Bangalore-2012.

సూచిక (index)
*
Previousదసరయ్యబత్తలేశ్వరుని పుణ్యస్త్రీ గుడ్డవ్వNext
*